Motor Soğutma Sistemi Bakımı

Motor, yaktığı yakıtın enerjisinin önemli bir kısmını ısıya çevirir. Bu ısı dışarı atılamazsa sıcaklık hızla yükselir. Sonuç: conta patlaması, silindir kapağı çarpılması, hatta motorun komple gitmesi. Soğutma sistemi tam da bu yüzden var. Ve bakımı, motor yağı değişimi kadar rutin bir iş olmalı.

Sorun nedir?

Soğutma sistemi kapalı bir devredir. Sıvı motor bloğundan geçer, ısıyı alır, radyatöre taşır, orada soğur ve geri döner. Devrede tek bir zayıf halka yeterli.

• Soğutma sıvısı eskir. İçindeki korozyon önleyici katkılar zamanla tükenir. Sıvı asidik hale gelir, alüminyum parçaları yer.
• Radyatör tıkanır. Dıştan böcek ve çamurla, içten tortu ve kireçle.
• Hortumlar sertleşir ya da şişer. Elle sıkınca kağıt gibi çıtırdıyorsa ömrünü doldurmuştur.
• Termostat takılır. Açık kalırsa motor ısınmaz, yakıt tüketimi artar. Kapalı kalırsa iğne kırmızıya gider.
• Devirdaim (su pompası) sızdırır. Genelde önce hafif bir damlama ve keçe bölgesinde kireçlenme izi verir.
• Radyatör kapağı basınç tutmaz. En ucuz parça, en sık atlanan arıza.

Uyarı işaretleri

1. Sıcaklık göstergesi normalin üstünde geziniyor veya oynak.
2. Genleşme deposu sürekli eksiliyor ama yerde leke yok. Bu genelde iç kaçak demektir.
3. Kalorifer üflerken soğuk hava veriyor. Klasik hava sıkışması ya da düşük seviye belirtisi.
4. Egzozdan tatlımsı kokulu beyaz duman.
5. Yağ çubuğunda kahverengi köpük. Bu noktada motoru çalıştırmayın.
6. Motor kapağı altında tatlı, karamelimsi bir koku.

Kontrolü nasıl yapılır?

Motor tamamen soğukken başlayın. Sıcak radyatör kapağını asla açmayın; basınçlı sıvı yüze fışkırır.

• Genleşme deposundaki seviyeyi MIN–MAX arasında tutun. Fazlası da sorun, taşar.
• Sıvının rengine bakın. Berrak yeşil, pembe, mavi ya da turuncu olabilir. Pas rengi, bulanık veya yağlı görünüyorsa değişim zamanı gelmiş demektir.
• Hortumları soğukken elle sıkın. Sertleşmiş, çatlamış veya süngerleşmiş olan gider.
• Kelepçelerin dibine bakın. Kurumuş beyaz-yeşil tortu, yavaş bir kaçağın imzasıdır.
• Radyatörün ön yüzünü ışığa tutun. Petekler böcekle dolduysa düşük basınçlı suyla arkadan öne doğru yıkayın.
• Fanı test edin. Motor ısındığında fan devreye girmiyorsa müşir veya rölede sorun vardır.
• Antifriz yoğunluğunu refraktometre ya da ucuz bir hidrometreyle ölçün.

Hangi soğutma sıvısı?

En sık yapılan hata farklı tip sıvıları karıştırmak. İkisi jelleşip kanalları tıkayabilir. Aracın kullanım kılavuzundaki spesifikasyona bakın.

Konsantre mi, hazır karışım mı? İkisinin de yeri var.

Karışım oranı genelde yarı yarıya idealdir. Saf antifriz dökmek işe yaramaz; ısı transferi düşer, motor daha çok ısınır.

Değişim: kendin yap ya da servis